Hugonem Marchionem Thusciae obiisse ante Ottonem III consentiunt Petrus Damiani et Chronicon vetus Pisanum apud Ughellum[.]

Hugonem Marchionem Thusciae fuisse Azonis et Obizzonis patrem confirmat Monumentum <T>iferii repertum apud Pignam < - - > eum vocant imperatorem Hetruriae principem[.] Errasse ergo oportet Sigonium et alios qui Hugonem scribunt <cum filiis> Azone et Obizzone in praelio pro Arduino contra Henricum sanctum stetisse, rectius Tristanus C<a>lchi (ni fallor nominat quidem Hugonem sed non ait patrem horum sed Sigonius cum aliunde co< - >isse Hugonemesse eorum patrem, putat Hugonem qui nominatum inter Arduino ass< - > eorum put< - > esse non credibile sit si Hugo Marchio vixisset ipsum potius quam Arduinum filium fuisse regem Italiae[.]

Superest ut probatur Azonem esse illum qui in Germania Cunigundem duxit, Equidem Azonem et Obizzonem fuisse Estenses dominos consentiunt omnes Ut forte in illa arce tunc sedem habuerunt, <et> Azonem fuisse Estensem ait Aventinus qui cum ante Pignam et similes scripserit, non potuit ab illis hausisse sed aliunde comperisse[.]

Mathildis Comitissa separata ab Azone suo < - - > ab consanguinitatem ita Pigna erat autem Azo, Estensis quem Pigna vocat VItum videndum qualis fuerat consanguinitas < - > ergo qui nupta esse potuit Guelfo si is etiam < - > Estensi stirpe < - > fuisse remotiorem[.]

Otto III. obiit circiter anno 1001. Hugo Marchio Thusciae paulo ante ipsum; Theobaldus Marchio Ferrariae avus Mathildis pater Bonifacii Marchionis Thusciae deserto Harduino secutus est partes Henrici sancti, (Ditmarus <de> et ex Florentino qui vitam Mathildis scripsit lib. 4. p. 11. Tessaurus regn. Ital. not. 553. p. 726. +) <Haec  - - > circa ann. 1013. si Azo dicitur a quibusdam Conjugem habuisse Juditham imperatoris filiam. At Sardi vult eum duxisse filiam Guiditae Conradi Imp. filiae atque <adeo> nepotem Conradi imperatoris quid minus probabile videtur[.]

Quaestio est quomodo probari possit, Hugonem Marchionem Thusciae qui vixit temporibus imperatoris Ottonis III fuisse patrem Azonis illius a quo descendunt Principes Serenissimae familiae Estensis. Pigna autor historiae Estensis et alii hoc quidem dicunt, sed non confirmant autoritate veterum scriptorum, < - - - > aliorumve monumentorum[.] Pigna quidem lib. I. ad ann. 1013. ait Hugonem ex Mari filia Tedaldi Estensis habuisse tres filios Azonem Obizzonem et Aldobrandinum; eosque patri erexisse Epitaphium repertum Tiferni sed neque ullos citat autores, neque Epitaphii illius verba formamque exhibet. Et sunt alii boni autores qui dicunt Hugonem illum obiisse sine liberis, quod Pignae genealogiam plane everteret. Vellem etiam discere unde probari queat, quod ait Pigna ad ann. 1007. Hugonem illum cum filiis Azone et Obizzone fuisse captum in praelio commisso inter Henricum II. imperatorem et Ardoinum qui se Regem Italiae ferebat; et intercessione Benedicti VIII. fuisse liberatum, Quia tamen credibile est Pignam habuisse autores probabiles hujus narrationis suae, neque ex libris tantum editis, sed etiam ex Manuscriptis Chronicis, Diplomatibus inscriptionibus, item ex Archivo item Ducali quaedam hausisse: et quia probationes illas pro parte saltem nunc quoque viris antiquitatis Estensis studiosis et in illis locis degentibus notas esse credibile est; et ista accurate constitui ad serenissimae familiae decus pertinet, idem spero in serenissimi Mutinae aula aut ditione reperiri posse virum doctum et officiosum, et in his rebus versatum, qui argumenta genealogiae serenissimi principis tenebit; mehique hos scrupulos eximere, et Pignae narrata supra dicta probationibus stabilire aut etiam in melius reformare poterit. Huic ego me valde devinctum profitebor, et vicissim operam meam spondeo quam utile erit ad illustrandum hanc Genealogiam si ostendatur, Comitissam Mathildem Azonis illius de cujus patro quaritur Estensiumque ita ut Pigna tradit, fuisse cognatam[.]

Ridiculum Settimo Abbatia ab Hugone M. <fundatam> dictam, quia sit septima fundatum. Origo nominis loci, septimo lapide vid. Rena. p. 9.

Appendix IIItia Reinecii ad Helmoldi chronicon Slavorum est Hieronymi Falleti Genealogia Estensium, ibi: Hugo III Estensis Genuae, Mediolani et Hetruriae Marchio 995 Uxor Maria Theodati Marchionis Parmensis filia. Obiit 1014. Ex Villanio, Funecio, Petrucio et diplomat. Otthon. III[.] Ejus liberi Azo IV. Estensis Marchio 1014 uxor Cunegunda Guelfi II. Bavariae Ducis f. Elisabeth Marchionis Montferratensis f. et Juditha Conradi II. imperatoris filia obiit 1055[.] Ex Urspergens. (+ sub Lothario Saxone pag. 210 +) Aventino (+ lib. 5. p. 337. +) Lamberto [(]ad ann. 1070. pag. 479 +) Cranzio (+ locum non invenio +)[.]

In Tumulo Hugonis, nulla mentio libero<rum> ejus, nec in fundationibus[.] Apud Ughellum Ital. sac. Tom. 3. ArchiEp. Florentin. pag. 53 est Podonis Archi Episcopi instrumentum donationis ab Hugone Marchione factae, ubi fit mentio domini ducis Hugonis, et suae conjugis, et utriusque prolix vocatur ibi conjux ejus Judithae suspectum mihi illud diploma < - - - >[.] Ibidem diploma pag. 57 ubi Otto servus Apostolorum: datum est, anno 6to Imperii Ottonis, pro salute animae Hugonis. Quod si verum est, videtur imperator factus ejus haeres. Sed Pet. Damiani ait obiisse Ottonem anno uno post Hugonem. Haec omnia consentiunt quia imperator c<onat>us anno 996. mortuus anno 1002. Hugo anno 1001 ergo hoc diploma dedit paulo ante mortem.

Adeilzre<ut>erus in Bavaricis (ni fallor) puto quod conjux Azzonis plurimum in Monasterio Aldofino contulerit, nihil de eo Bucelinus in Germania. De Azone Estensi Adelzreuter parte I. lib. 16. n. 14. Aventinus < - > pag. 337. 343 Welphonem IV. postea I. vocat Lycati< - > filium Azonis vel Ecii tetrarchae Estensis[.]

Apud Pistorium Tom. III. pag. 637. Azonis Estensis conjugis Cunigundae stirps[.]

Tristanus in Hist. Mediolanensi lib. 6. pag. 121 Ugonem, Actinum, Adelbertum, et Obicum quatuor inclytos Marchiones quod cum Arduino sensissent exutos. Sigonius de regn. Ital. ann. 1003 nominat inter confoederatos Arduini (contra Henricum Ottonis III. successorem) Ugonem Estensem Marchionem Tuscanum, cum duobus filiis Azone et Obizzone ex eo Tessaurus pag. 703. de regn. Ital[.]

Idem Tessaurus ait pag. 728 falso < - > Sigonium lib. 8. quod Hugo Estensis cum liberis Azone et Obizone cecierit in pugna stans a partibus Arduini[.]

Historia d'Ugo prencipe della Toscana e Placido Puccinelli 1643 in Venet. 4.^o. <e>st in Catalogo Heinsiano.

Constat hodie studium Genealogicum majore diligentia et serenitate tractari, quam olim fieri solebat, quemadmodum ex iis apparet, quae circa origines Domus Austriae aut Francicae, nostris temporibus memoriae prodita sunt, ubi opiniones receptae ex munumentis et scriptoribus veteribus partim correctae partim melius stabilitae sunt. Cum itaque serenissima Estensis familia plerique antiquitate palmam praeripiat, ita ut ad gloriam vetustatis tuendam falsis narrationibus opus non habeat ideo pretium pene erit quaedam dubia tollere quae in Johanne Baptista Pigna doctissimo alioqui historico restant quale illud est, quod statuit Hugonem illum celeberrimum Thusciae Marchionem qui temporibus Ottonis III imperatoris vixit fuisse familiae Estensis et ab eo hodiernos Estenses descendere. Cum tamen alii graves autores Hugonem illum ad alias plane famlias referant partim etiam eum sine liberis obiisse asserant. Cum vero non dubitem Pignam habuisse probabiles sententiae suae rationes, easque viris doctis in aula aut ditione serenissimi Mutinae ducis notas esse putem spero ab aliquo eorum obtineri posse, ut veritatem ad serenissimae familiae decus pertinentem illustret et stabiliat et scrupulumque istum mihi eximat, quod ego vicissim similibus officiis data occasione promerem studebo.

I. N. S. I. T. Otto d. f. Cl. Rex . . . qualiter nos ob dilectionem et interventum fidelis nostri Hugonis Marchionis Tusciae ob devotum et frequens servitium quod saepius beatae memoriae Genitori et aequivoco nostro Ottoni Imperatori Augusto, et care Genitrici nostrae Theophanu imperatrici Augustae ac nobis pio animo exhibuit, desiderio et petitioni illius concessimus et dedimus infra curtem ac palatium nostrum Inglinheym vocatum locum unum habentem sexaginta duos pedes in longitudine juxta eum locum quem dedimus Argentinesis Ecclesiae Wideroldo Episcopo ejusdem mensurae, situm ut ibi faciat aedificia sibi congrua in quibus manere possit quotiescunque imperialis vel Regalis conventus paschali aut alio tempore ibi habeatur . . . etiam . . . in proprium ei dedimus mansum Berenhardi cum domo et aedificis . . . sigilli nostri impressione signare jussimus, manuque propria, ut infra videtur corroboravimus. [. . .] Hildebaldus Episcopus et Cancellarius vice Willigisi Archi< - - >vi. Datum X Kal. oct. Anno dominic. incarn. 994. ind. 7. Anno autem tertii Ottonis regnantis XI. Actum Solegon (+ quod huc an Salefeld +) feliciter Amen. Hunc mansum Bernhardi postea Otto III. rogatu Hugonis dedit Tammoni Comiti Ravennae 1001. ubi vide 994.

Apud Ughellum diploma Podionis AEpi Flor., ubi Hugonis Marchionis consors dicitur Juditha[.]

Juditha uxor Hugonis March. consanguinea Conradi imp. apud Pucinelli dipl. vid. excerpta[.]

Amirato hist. Flor. lib. 1. Sotto il suo pontificato (Joh. XVIII) appare [. . .] l'anno 1006 a 21 di Dicembre essersi morto in Pistoia senza figliuoli il marchese Ugo (+ sed revera Hugo obiis ante Ottonem III, cujus mortem tamen Ammiratus morti Hugonis praeponat +) Fu successore di Ugo nel marchesato di Toscana il marchese over duca Bonifacio o per me dire il marchese e duca Bonifacio ilquale qual parentado s'havesse col gia detto Ugo, o in qual altro modo o per auql'altra ragione a cotanta altessa fosse stato et esaltato confesso liberamente per molta diligenza che da me vi sia stata impiegata non saperlo ancorche alcuni come di [cosa] notissima e manifesta con riposato e sicuro animo frachissimamente se ne sian passati[.] Anzi e non sarebbe gran fatto, che tra Ugo e Bonifacio altro marchese fosse stato in Toscana[.]

Extensis Genealogia

Willa Comitissa Marchionis Bonifacii filia, mater Hugonis Marchionis Hetruriae fundait coenobium Florentinum Sanctae Mariae dicatum, ordinis S. Benedicti, anno 989, paulo ante quam Hugo filius ejus Bonisolatii Abbatiam decimo ab hac urbe miliario coepisset aedificare. Ughell. Ital. Sacr. tom. 3. Archiepiscop. Florent. sub Sichelino[.]

Hugonem habuisse conjugem Juditham, et liberos (verb. utriusque prolis) patet ex fundatione Abbatioli S. Andreae ibidem apud Ughellum in Podione Florentino Episcopo[.]